De “Houdini” act in de gemeenteraad; van debat naar dialoog

 

 

De “Houdini” act                                                             05-12-21.

Nu de leden van de PvdA Smallingerland mij op plek vier hebben gezet voer ik regelmatig gesprekken over mijn kandidatuur en het lokaal bestuur. In al deze gesprekken komt de afschuw naar boven over de afgelopen vier bestuurlijk politieke jaren. Een periode waarin de Smallingerlandse politiek zich niet van haar beste kant heeft laten zien. Je kan gerust stellen dat het politiek democratische systeem in Smallingerland knarsend is vastgelopen. Ruziënde raadsleden, tussentijds vertrek van 7 wethouders en nu als historisch dieptepunt een zakencollege. Daarbij zie je dat de afgelopen twee periodes de focus van de gemeenteraad steeds meer intern gericht is. Waar de dualisering bedoeld was om het democratisch besluitvormingsproces te verbeteren is het resultaat in Smallingerland een intern gerichte en duellerende gemeenteraad.

Hoe kan dit? Politiek gaat over verschil in visies en in opvattingen over wat er moet gebeuren. En dat is in de basis prima, er zijn immers altijd meerdere perspectieven en oplossingen denkbaar en daaruit moet gekozen worden. Ook in Smallingerland hebben politieke partijen verschillende visies om onze gemeente tot de fijnste en beste plek in Nederland te maken. 

Politiek is ook de kunst van het benadrukken van de verschillen in visies. De komende verkiezingsperiode zal iedere partij de eigen visie uitdragen en met elkaar het debat aangaan. Debaters willen zoveel mogelijk luisteraars achter zich krijgen. In een debat gaat het niet om gezamenlijk tot een oplossing te komen maar om als sterkste uit het debat te komen. Hierbij worden debattechnieken en retorische trucs gebruikt. En helaas steeds vaker in plaats van alleen op de bal te spelen, wordt er hard op de mens gespeeld. Bij een debat spreek je over winnaar en verliezer. Daarmee versterkt de tegenstelling en creëer je verharding bij de achterbannen. In extreme vorm zien we dit bij de verkiezingsstrijd in Amerika waar door het systeem van “winner takes all” de Republikeinen en Democraten lijnrecht tegenover elkaar staan en de politieke keuze zelfs families uit elkaar drijven. En ook bij ons in de Tweede Kamer zie je een verharding in het debat. 

Maar wij zijn hier niet in Amerika en sterker de gemeenteraad is ook geen Tweede Kamer. Na de gemeenteraadsverkiezingen komt onvermijdelijk de “Houdini” truc. De gemeenteraad is namelijk in essentie eigenlijk niets anders dan het algemeen bestuur van laten we zeggen de lokale bijenvereniging. Met het college van B&W als het dagelijks bestuur. En eens in de 4 jaar is er een verkiezingsronde van de vereniging en mogen de leden, of zo u wil de inwoners, stemmen. De gemeenteraad is dus het algemeen bestuur van de gemeente. Van het algemeen bestuur wordt verwacht dat zij de beste keuzen voor de club en haar leden maken. Dat doen de clubbestuurders niet door in een debat de ander handig af te troeven of met een retorische truc te verslaan, maar door in dialoog met elkaar verschillen te overbruggen en gezamenlijk nieuwe oplossingen te vinden. Voor de ras debater is de omschakeling van debat naar dialoog met recht een ware “Houdini” act en doet een beroep op andere kwaliteiten.

De omschakeling van debat naar dialoog is in de Smallingerlandse raad niet goed gelukt. Elkaar vliegen afvangen en persoonlijke en partijpolitieke zaken belangrijker maken dan de vraag hoe helpen we de gemeenschap verder, is met al zijn consequenties dagelijkse praktijk gebleken. De club, de gemeenschap heeft hier niets aan.

We zijn toe aan een nieuwe rolinvulling van de gemeenteraad. Een ander soort gemeenteraad, een gemeenteraad die met elkaar de dialoog voert, verschillen overbrugt en de blik op de toekomst richt. Er zijn opgaven genoeg in Smallingerland waar een schep bovenop moet, ik noem maar even mijn eigen stokpaardje woningbouw. In Drachten en de dorpen moeten we meer betaalbaar, duurzaam en circulair bouwen.

Gelukkig zie ik dat op de verkiezingslijsten die nu bekend zijn gemaakt veel nieuwe mensen staan die zich ook uitspreken voor een nieuwe raadscultuur met het blik op de toekomst. Voor mijn eigen club ben ik samen met Zahraa, Menno en Wilfried één van die nieuwkomers. En heb ik er veel vertrouwen in dat we als nieuwkomers samen na de verkiezingen deze cultuuromslag in de gemeenteraad gaan realiseren. Om de cultuuromslag van de nieuwe raad te markeren stel ik voor dat we als eerste stap de debat tafel omdopen in dialoog tafel.

Maarten Noordhoff


Reacties

Populaire posts van deze blog

Motie meer bouwen met hout